کار

ﭘﺮﻭﻓﺴﻮﺭ ﺳﻴﺪﻧﯽ ﺍﻧﮕﻠﺒﺮﮒ، ﺍﺳﺘﺎﺩ ﺑﺎﺳﺎﺑﻘﻪ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻩ هبرو ﻣﺸﻐﻮﻝ ﺗﺪﺭﻳﺲ “ﺭﻓﺘﺎﺭﻫﺎﯼ ﺳﺎﺯﻣﺎﻧﯽ ” ﺑﻮﺩ ﮐﻪ ﺻﺪﺍﯼ ﮔﺮﻳﻪ ﮐﻮﺩﮎ ﺧﺮﺩﺳﺎﻝ ﻳﮑﯽ ﺍﺯ
ﺩﺍﻧﺸﺠﻮﻳﺎﻧﺶ ﺑﻠﻨﺪ ﺷﺪ .
ﻣﺎﺩﺭ ﺩﺳﺘﭙﺎﭼﻪ ﺍﺑﺘﺪﺍ ﺗﻼﺵ ﮐﺮﺩ ﺗﺎ ﮐﻮﺩﮐﺶ ﺭﺍ ﺁﺭﺍﻡ ﮐﻨﺪ ﺍﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﺍﺯ ﺁﻧﮑﻪ ﻣﻮﻓﻖ ﻧﺸﺪ، ﺗﺼﻤﻴﻢ ﮔﺮﻓﺖ ﮐﻼﺱ ﺭﺍ ﺗﺮﮎ ﮐﻨﺪ.
ﺍﻣﺎ ﭘﺮﻭﻓﺴﻮﺭ ﺍﻧﮕﻠﺒﺮﮒ ﺍﺟﺎﺯﻩ ﺍﻳﻦ ﮐﺎﺭ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺩﺍﻧﺸﺠﻮﻳﺶ ﻧﺪﺍﺩ .
ﺍﻭ ﮐﻮﺩﮎ ﺭﺍ ﺍﺯ ﻣﺎﺩﺭﺵ ﮔﺮﻓﺖ، ﺑﻐﻞ ﮐﺮﺩ ﻭ ﺗﺎ ﭘﺎﻳﺎﻥ ﮐﻼﺱ ﺑﭽﻪ ﺑﻪ ﺑﻐﻞ ﺑﻪ ﺗﺪﺭﻳﺲ ﺍﺩﺍﻣﻪ ﺩﺍﺩ.
ﺍﻳﻦ ﺍﺳﺘﺎﺩ ﺩﺍﻧﺸﮕﺎﻩ ﻣﯽ ﮔﻮﻳﺪ ﮐﻪ ﻫﻴﭻ ﺩﺍﻧﺸﺠﻮﻳﯽ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻴﻦ ﻣﺎﺩﺭ ﺑﻮﺩﻥ ﻭ ﺗﺤﺼﻴﻞ ﻳﮏ ﮐﺪﺍﻡ ﺭﺍ ﺍﻧﺘﺨﺎﺏ ﮐﻨﺪ..

247 (2)

 

 

 

 

 

 

 

ترجمه : بابک بقایی

منبع:باززیو

برخی مردان با بیان «شوخی‌های جنسی» و «جک‌های جنسیتی» و «تحقیر توانایی‌های زنان» در محل کار سعی بر طرد زنان از محیط کار دارند تا بتوانند از این فرصت برای بهبود وضعیت شغلی خودشان استفاده کنند.

محمد کریم آسایش،  در مورد خشونت‌های کلامی موجود در محل کار گفت: گاهی در محیط کار، مردان از طریق بیان شو‌خی‌های جنسی و جک‌های جنسیتی و تحقیر زنان سعی بر ایجاد فضایی مردانه دارند که موجب طرد زنان از محیط کار می شود؛ بنابراین با حذف زنان موقعیت و فرصت‌های بهتری برای آنان در محیط کار ایجاد می‌شود.

آسایش ادامه داد: خشونت کلامی در محیط خانه و فضای خصوصی نیز سطوح مختلفی را از فحاشی گرفته تا اشکال پنهان‌تر آن مانند بیان جملاتی که با «زنان نمی‌توانند» یا «زن نباید» شروع می‌شود را در بر می‌گیرد که این شکل پنهان خشونت کلامی به شدت به استقلال و اعتماد به نفس زنان آسیب می‌زند.

این فعال حوزه زنان در مورد راهکار‌های کاهش این نوع خشونت گفت: کاهش تفکیک جنسیتی و آموزش برابری‌های جنسیتی مهم‌ترین نقش را در کاهش خشونت کلامی دارند. کودکان باید در خانواده و مدرسه یاد بگیرند که ویژگی‌های جنسیتی تحقیر آمیز نیست.

وی با اشاره به اینکه خشونت کلامی در دیگر کشور‌ها نیز وجود دارد، تاکید کرد: نگاه به مساله خشونت کلامی باید جامعه نگر باشد، تاکنون مسائل مختلفی در مورد خشونت کلامی مطرح شده که بیشر نگاهی یک سویه داشته است.

وی ادامه داد: محکوم کردن مردان فارغ از در نظر گرفتن ساختاری که در آن قرار دارند درست نیست، به جای اینکه افراد را متهم کنیم بهتر است که به ساختار توجه کنیم. درواقع مردسالاری باید هدف قرار گیرد نه مردان زیرا که مردان نیز خود قربانی مرد سالاری هستند.

منبع:ایلنا

ایشچی‌لر گونو و فمینیسیم

ایشچی‌لر گونو و فمینیسم حرکاتی- نین  اورتاق نقطه لری (فصل مشترک) وار.  ۱۸۷۵ اینجی ایلده مارت آیی-نین ۸، نیویورک شهرینده تیکیش( نساجی) فابیرکالاری-نین (کارخانه لر) قادین ایشچی لری داها یاخچی ایش شرط لری ایسته ایله بیر پارچه فابریکاسیندا تعطیله باشلایدلار. بو ایشچی قادینلار (۴۰،۰۰۰ قادین) نیویورک شهرینده توخوجولاری آشاغی قازانجلارا  و امَگین پیس شرط‌لرینه اعتراض ائدرک شهرده مارش ایلا  کئچدیلر.

قادین ایشچی لری ۱۰ ساعت‌لیک ایش گونو، ایشیق و قورو ایش یئری، کیشی‌لر ایله عینی معاش، سئچکی و مدیریتی وظیفه لری و عینی ایشلری ایجرا ائتمک حقوقنا  مالیک اولماق طلب ایله، اعتراض اکسیاسیندا، پلیس طرفیندن شدت باسقیلاندیلار.

بین الخالق ایشچی‌لر گونو ایسه،۱۸۵۶ استرالیا-نین ملبورن شهرینده داش و اینشعات ایشچی‌لری ۸  ساعت لیک ایش گونو اوچون ملبورن یونیورسیته‌سندن، پارلیمان ائوینه قدر اعتراض ائدرک یورموشلر.۱مای ایشچی و امکچی‌لر تعریفینده دونیا مقایاسیندا بیرلیک، دایانیشما و حاق سیزلارا موجادیله گونودور.

دونیا دا یوزده، قریخ ایشچی لرین سایین  قادینلار تشکیل ائدیرلر اما اونلارین معاش لری هله ده عینی ایشلرده چالیشان کیشی لردن آزدیر. اکونومیک و سوسیال بؤلومرلینده قادینلار چوخ تاثیرلی روللاری وار اما بونا باخمیاراق اونلارین معاشلاری عینی ایشلرده کیشیلرده یوزده، ییرمی بئش فایض آزدیر. دوینا دا قادینلارین اکونومیک دورملاری کیشی لرایبه موقایسه ده چوخ اؤزوجو بیر وضعیت آشاغی دیر. ایش یئرلرینده قادین ایشچی لری ائولندیک‌دن سونرا و یا دوغوم یاپاندان سونرا ایشدن  اوزاقلاشدیریرلار. قادینلار ایش یئرلرینده سکشووال تعجیزلره معروض قالیب اما سس سیز قالماقا آلقیشلانیرلار.بوتون بونلارادان علاوه ایشچی قادینلار، توپلوم دا پاتریاکال (مردسالارانه) دوشونجه لردن دولایی ائو ایشچی لری سایلیب بیر حالدا کی هئچ اجرت بو چالیشماقلارینا تعلق تاپمیر.

عدالتین گلیشمه‌سی ایش ساحه‌سنده ایش سندیکالارین طرفینده قوتلانیرسا، او زامان قادین و کیشی ایشچی‌لرین آراسیندا برابر و ائشیب حاقلاری ساونماق آن اونملی بیر ایستک‌لرده بیری اولمالی دیر. اینسان حاقلاری و عدالتین گلیشمه ‌سی قادین حاقلاری و قادین و ارکک آراسیندان برابر حقلاری ساونماق ایله ممکن اولا بیلر.

ترکمن گمیچی

 

 

“آتالار ائوده” ایسوئچییالی بیر فتوگرافچی نین آلبومونون آدی دیر.  و دئییر:
بو ایشه باشلاماسینا آتا اولدوغوندان سونرا، ائوده اوغلومون باخماسینا قرار وئ
ردیم. دییه بیله رم هئچ بیر قایناق، بلاگ یا هر هانگی بیر یا یازی منیم دورومومدا اولان بابالاردان یوخدور. و بوسبب اولدو او آتالار کی اوشاغلاری اولدوغو اوچون ایشلری ترک ائدیب ائوده قالماق ایسته میشل، اولاردان شکیل چکیب پایلاشام. بو آتالارین بو سئچیم لرینین ندنی نه دیر دییه دنه ییم دن کئچیرمک ایسته دیم. ایسوئچ اؤلکه سینده اوشاق یئتیرمه سیراسیندا بنزرسیز دستک وئرمه سیستمی واردیر. باشلارکن دوشونوردوم اؤز دورومومدا اولان بیر چوخ انسان تاپاجاغام آمما ساده جه ۱۲% آنا و آتالار بو امکانی اؤز آرالاریندا اورتاق بیر شکیلده پایلاشیبلار، و بو ایسوئچ کیمی بیر اؤلکه یه یاراشان بیر دوروم دییر. بو پروژه آتالارین اوشاقلی اولدوغدان سونرا ائوده قالیب و بو دؤنمی حیات یولداشلاری ایله برابر منیمسه مه نین نه قدر اؤنملی اولدوغو داها چوخ آچیغلاماسین دیله ییرم.
اؤزوموزدن بو سورویو سورمالییق ” آنالار و آتالار بو دؤنمی اؤز آرالاریندا اورتاق اولاراق پایلاشسالار، ایسوئچ کیمی اؤلکه لر گله جکده نئجور بیر اؤلکه اولاجاقلار.”
بو شکیللرین پایلاشماسی بوجور دوشونجه لرین گئنیشلنمه سینده، اولوملو و یاخچی ائتکیسی اولسون دییه آرزولاییرام.
هئچ بیر اؤلکه ایسوئچ کیمی آنالار و آتالارایشی ترک ائدیب و یا بونا بنزر بیر اورتام یارادانمامیش دیر. بو قورال جنسیت بیرگه لی یینی یارادماق آماجی ایله یارانیبدیر، و آتالار ان آزیندان ۶۰ گون سوره سینی قولانماق زوروندادیرلا، یوخسا ۴۸۰ گون الدن گئده جک. دئمه لی آتالار و آنالار بو سوره جی اؤز آرالاریندا اورتاق اولاراق پایلاشیرسالار، دولت اونلاری آلقیشلاییب ۱۵۰۰ یورویا قدر مالی دستک وئرجک، آمما دولت یارادان دوروملارا و دستکلره باخمایاراق، آتالار بو فورصتلری قوللانماییب و آز ساییدا ارکک، حیات یولداشلارینا دستک و اورتاق اولاراق اوشاق یئتیشتیرمه آماجی ایله ائود قالماغی ترجیح ائدیرلر!

قایناق http://www.johanbavman.se/swedish-dads

ویرایش ائلناز

۰۴dads   ۱۵swedish_dads   ۲۱swedish_dads1                ۰۲dads    ۰۷dads      ۰۸dads۰۶dads    ۰۸swedish_dads          ۱۰dads۱۱dads     ۰۵dads     ۰۹dads۲۰swedish_dads

 

 

 

 

gamichiقادین مسئله‌لرینه یاناشماق بیر اؤزل قونو دا اینجه لشمک ایله و او قونودا آراشدیرماق لا ممکن‌دور. هر اینسانی بیر مسئله نی آراشدیرماق ایچین زامان و مکان و توپلومدا اولان ایسته کلری نظرده المالییق، فمینیسم ده بو قانون دان ابستثنا دئیل. فمینسیم عینی حالدا کی بیر دونیالیق حرکت سایلیر عینی حالدا هر جغرافیا دا او جغرافیا نین خصوصیاتین‌دان ائتگی له نیر.

بو گون اما اینترنت و سوسیال مدیا بو جغرافیانی کیچیک ائدیگینه رغمن کولتورل مشخصه لری اؤزوندن اوزاقلادامماز و اوزاقلادمامالی دیر. قادین حرکاتینا ایرانین معاصیر تاریخینه باخدیقدا گؤوروق قادین حرکاتی آزدیخواهانه حرکات کیمین آذربایجان دان باشلانیب دیر. ملک‌زاده “تاریخ انقلاب مشروطیت” کیتابیندا یازیر: «زنهای تبریز به زنهای شیراز نامه نوشتند و آنها را بر ضد اعیان و اشراف تحریک به انقلاب کردند.»

گئچه‌ن ۱۰۰ائیل ده او زاماندان کی آذربایجان تورکلری مدرن دنیا نین جبریندن دولایی رسمی دیلی اوز دیللری یئرینه قولانماقا معروض قالدیلار، آذربایجان قادینلاری اؤز گئچمیشده کی آنالاری کیمین حرکت ائده بیلمه‌دیلر. آذربایجان قادین حرکاتی بو جبرین سبب لریندن دولایی مدرن لشمه کدن اوزاقدا قالیر وبو سبب دن دولایی آذربایجان توپلومون آرتیق ایره لی لمیر. اصلینده توپلومون مدرن لشمه دن گئری ده قالماسی قادینن گئری ده قالماسیندان قایناقلانیر. قادین آرخادا قالدیق دا آئیله ائچینده کی اؤیرنمه‌ک سیستمی دایانیر و بو مسئله قاباقا گئدیکجه داها دا چوخ شدت تاپیر. بو دوروم دا اما اینترنت و سوسیال مئدیا بیر قورتاریجی کیمی عمل ائتمه کده دیر. بو گون اینترنت سایه سینده قادینلار هم برابر فرصت لره ال تاپیرلار و هم برابر فرصت لری تانییب و حاقلارینی طلب ائدیرلر .

” پلنت” سایبر فمینیسم تئورسین لریندن بئله دئیر : قادینسال ذهنیت ائلیه‌بیله‌ر بو تکنولوژینین منطیقینی دئیشدیریب و بیر دئوریم یارادسین وحتی اوندان قالان ضررلرین ائتگی سین آزالداسین، پلنتین باخیشی اساسیندا ،کیملیک، ائله‌تیشیم، گوج و جنسیت عایید مسئله لر بو سانال دونیا دان گلیشدیرمه ک ایچین گرک ایستیفاده ائله سین و “پلنت” سانال دونیا دان فایدالانماقی بو قرن ده ان اونملی یول قادینلارین رولارین تعیین ائلمه‌کده تانییر. “پلنت” سوزلرینین دوامین دا دئیر کی “قادینلارین و ماشین لارین اؤزگورلوغو سوسیال مئدیانین ان اونملی محصولاریندان بیری دیر” قادینلار کولتورده یئرله شیلمیش کیشی اؤستونلوگی حاکمیتی اساسیندا دانیشماق ائشیت فرصت‌لری ائلدن وئرمیشدیلر، اما سوسیال مئدیا یارادان زمینه اولاری بو فورصتی وئردی اؤزلرین ایفاده ائلییب و دوشونجه له‌رین ایضاح ائدسینلر. بو سانال فضا قاد ینلار فرصت تاپیرلار اؤز کیملیک لرینی قورخمادان بروز وئریب و اونی تعریف ائدمه ‌ک ده ارکک لرین دخالتین قبول ائدمه یه مجبور دئیرلر. بئله لیکله قادینلار سوسیال مئدیادان فایدالاندیق دا تشکیلاتلانیب و و اورگانایز اولورلار. بو تشکیلاتلانماق اولارا بو فرصتی وئریر دوشونجه لرین پایلاشیب و بیرلیکده دموکراتیک بیر سویه ده پراتیک ائشلره باشلاسینلار. سوسیال مئدیا حتی قادین و ارکک آراسیندا ایلیشگی قورماق تابولارین محو ائدیر و اولارا برابر فورصت لردن فایدالانماغا یاردیم ائدیر.
آذربایجان قادینی مرکز دن اوزاق اولدوغو اوچون و عینی حالدا قادین اولدوغو اوچون فارس قادینلارایلا اورتاق دردلری وار اما اولارین دردلرینین هم مقداری و هم جینسی فرقلی دیر. بیر آذربایجان قادینی عینی حالدا کی توپلومدا قادینا قارشی اولان تبعیض لره معروض قالییر ارکک لر کیمی کیملیک و دیل مسئله لرینن ده اوراشیر.

قایناق: بهره مندی جنبش زنان آذربایجان ازفضای مجازی (روزا فتاحی )

حاضیرلایان: ترکمن گمیچی

مدرسه فمینیستی: مطلب زیر، هفدهمین روایت از مجموعه «تجربه های زنانه» است که توسط فرانک فرید، شاعر، مترجم و فعال حقوق زنان، به فارسی برگردانده شده است. مجموعه «تجربه های زنانه» را فرانک فرید از کتابی که «ریوکا سالمن» آنها را گردآوری[1] و به چاپ رسانده، انتخاب و ترجمه کرده است. ماجرای زیر یکی از این روایت ها به قلم «ایریس استمبرگر» است. شانزده روایت این مجموعه تحت عنوان «سرت به کار خودت نباشد!»[2]، «نقاش شهر»[3]، «دستشویی از آنِ ما»[4]، «دوچرخه سوار بینوا»[5]، «موعظه های مجرم»[6]، «پرش به سوی آلپ»[7] و «لغو مینی ژوپ در نه روز»[8]، «می توانی قوانین را به چالش بکشی»[9]، «غوز بالا غوز»[10]، «شب نجات مامان، یا شب از دست رفتن کودکی ام»[11]، «دل و جرات دادن در آخر راه»[12]، «رو کم کنی در مدرسه»[13]، «ملاقات مایک با دایکز»[14] «دستتو بکش»[15]، «جلوی هیچکی کم نیار»[16] و «زیبایی پر و پیمان»[17] پیشتر در مدرسه فمینیستی منتشر شده و هفدهمین روایت از این مجموعه را در زیر می خوانید:

تقریبا نصف‌شب بود. نسیم گرم اقیانوسِ آرام از میان پنجره‌های بزرگ ویلا با چشم‌انداز وسیع، داخل می‌آمد و همچون رقص والس می‌چرخید. می‌توانستم صدای امواج را بشنوم و بوی نمک‌آلودِ مه را حس کنم. اینها همراهان عالی‌ای در پذیرایی از مقامات ممتاز اروپایی و آمریکای جنوبی بود که میزبان ما، «آلن» تدارک دیده بود. او می‌خواست مرا که مسئول مقصد نهایی پروژه بودم، خشنود کند. من مثل سیندرلا برآورد کننده‌ی انتظارات افراد در آن مهمانی بودم.

مهمانها با بهترین الفاظ درباره‌ی پروژه حرف می‌زدند. آنها نقش مرا در شکل دادن به آن تحسین می‌کردند. شبی بود با ماه بدر شگفت‌انگیزاش که من آن را به مثابه پاداشی برای خودم تصور می‌کردم. بعد از سالها کار سخت، و به‌رغم انتقاد همکاران که «دو زن نمی‌توانند در این بازار موفق شوند» من و شریکم توانسته بودیم اولین شرکت مهندسی مشاور را در ونزوئلا تأسیس کنیم. بدون از دست انسجام‌مان، توانسته بودیم قراردادهای مهمی را در کشورمان برنده شویم و حضوری مقتدر در کشورهای دیگر بدست آوریم.

حتی رقبایی که اوایل ما را ریشخند می‌کردند، بالاخره قبول کرده بودند که ما اهل کنار کشیدن نیستیم. آنها دیگر دست از اغوای ما با پیشنهاد موقعیت‌های اجرایی برداشته بودند و حالا می‌خواستند شرکت ما را بخرند. برسمیت شناختن ما به‌مثابه منابع، پول و قراردادهای بیشتر برای ما بود. من از این نردبان بالا رفته بودم و داشتم به اوج آن می‌رسیدم. حضور من در کشورهای خارجی و مباشرت من در این پروژه اثبات این مدعا بود.

اما با وجود این موفقیت، چیزی از بیخ و بن غلط می‌نمود.

در آن ویلای باشکوه، من با آسودگی در میان افراد بلندپایه نشسته بودم؛ نمایندگان دولت که می‌توانستند پول و وام در اختیار ما بگذارند، مقام‌های کنسرسیوم‌های آمریکایی-اروپایی که می‌توانستند پروژه را اجرا کنند و یک مقام سیاسی محلی که با شعف، مجلس را بدست گرفته و تصریح ‌کرد «چنین تسهیلات الکتریکی و صنعتی‌ـ‌کشاورزی می‌تواند منطقه‌ی ما را برای همیشه دگرگون کند.»

روز بعد باید برای دادن گزارش به دفتر نمایندگی شرکت بین‌المللی‌ای که مرا به کار گمارده بود به واشنگتن پرواز می‌کردم. وظیفه‌ام این بود اطمینان دهم پروژه، استانداردها را در قبال محیط‌زیست و مردم بومی که از آن متأثر می‌شدند به‌قدر کافی رعایت می‌کند. بعد از یک کار سخت و زیاد به دستاورهایم مباهات می‌کردم. با وجود گفتگو در فضایی مطلوب، نمی‌دانم چرا به‌جای شادی ناشی از انجامِ کار، چنان بی‌حد و حصر احساس اندوه می‌کردم.

در صورت اطرافیان خود بدنبال جوابی روشن می‌گشتم. اول از همه میزبان ما که میلیونر خوش‌تیپی از آمریکای جنوبی بود که باور داشت با اجرای این پروژه لطفی در حقِ ملتش می‌کند؛ شادی آشکار و حتی غرور او مأنوس بود. با نگریستن در آینه‌ی تحریف، سادگی/خام‌دستی خودم را می‌دیدم. اما آن آینه چیزهای بیشتری نشان می‌داد: شباهت بین صورت‌های ما را. صورت او هم، مثل صورت من حاکی از تبار مشابه بومی ما بود. استخوان‌ گونه و موهای ما، شبیه هم بود. ناگهان آن وضوح و روشنی را که در پی‌اش بودم، یافتم.

نردبانی که از آن بالا می‌رفتم، نردبان اشتباهی بود.

سراسیمه به گذشته نگاه کردم، به آلن و دو جفت خدمتکار ساکت، در دو سوی پشت سر او، همچون چهار ستون از شکیبایی موروثی‌شان، که منتظر کوچکترین دستور از سوی رئیسشان ایستاده بودند. آنها صرفا ویژگی‌های سرخپوستی نداشتند؛ آنها کاملا از بومیان آمریکا بودند. حضور آنها، همچون نگاه خیره‌ی مایاها، اینکاها، و آزتک‌هایی که من طی سفرم برای این پروژه دیده بودم، غمی عمیق در من برمی‌انگیخت. در کشورهایی که به آنها سفر می‌کردم، مردم بومی را می‌دیدم در فقر خردکننده، که گاهی با پوشیدن لباسهای محلی رنگارنگ برای جلب جهانگردان، و یا با دستفروشی اسباب‌بازیهای سرهمکردنی که بنظر می‌رسید ساخت تایوان باشند، اغلبِ خیابانهای شهرها را پر کرده بودند. اینها مردمانی بودند که انتظار می‌رفت این پروژه‌ها به آنها کمک کند.

فکر کردم، باید بهتر می‌دانستم که فساد و بی‌نظمی آمریکای لاتین، کارِ هر تغییر واقعی را که از خارج اعمال می‌شد، دشوار می‌کرد؛ هر تغییر از بالا نظیر پروژه ما را. کارخانه‌ها و خدماتِ این چنینیِ کشورهایِ موسوم به جهان اول، چیزی بجز بدهی و رنج، عاید کشورهای جهان سومی نمی‌کرد. حقایق، چه در گزارش کارشناسان علوم اجتماعی و چه از شواهد امر، کارایی پیشرفتهایی از این دست را تأیید نمی‌کرد.

آنشب من به بیهودگیِ کاری که می‌کردم، پی بردم. آنشب در ویلای آلن، دیدنِ بومیانی که به‌شکلی مضحک، مثل زنان خدمتکار انگلیسی لباس پوشیده بودند، وجدان مرا بیدار کرد؛ همچون ارواحی از گذشته‌ که در جستجوی انتقام قرنها خیانت بود. بومیان ـ مردمان من‌ ـ قربانیان استعمار کهنه و نو و حتی متخصصان بین‌المللی توسعه با نیات خوب بودند. این پروژه، نظیر هزاران پروژه‌ی دیگر با هدف کمک به فقرا، تنها بانکداران، شرکتهای اروپایی- آمریکایی و سیاستمداران فاسد آمریکای لاتین را بهره‌مند می‌کرد.

تا آنشب، این مجلسی بود که من در آن می‌رقصیدم.

آنشب آن اکسیر غریبِ اقیانوس، آن لذت‌جویی حاره‌ای، و آن غم غیرقابل تحمل درونی، سبب شد تا متوجه شوم که نه در یک مهمانی باشکوه، بلکه در یک بالماسکه شرکت کرده‌ام. مثل قهرمان دوران کودکی‌ام، سیندرلا، رو به قصر نهاده بودم و حالا باید مثل او از آنجا فرار می‌کردم. در حال ترک ویلای آلن، بعد از نیمه‌شب بود که فهمیدم مجلس رقص برای من به‌سر رسیده است.

با همان سرسختی‌ای که قدم در راه سیندرلا گذاشته بودم، حالا از آن می‌گریختم. در اوج موقعیت شغلی‌ام، از شهرت، ثروت و آسودگی خاطر صرفنظر کردم. درپی راههای بهتری برای خدمت به مردمم بودم، با نگرشی متفاوت که بتواند به گونه‌ای دیگر به نیازهای آنها برسد. با استفاده از تجربه‌ای که از کار قبلی داشتم، شرکت دیگری بنا کردم با دیدگاهی متفاوت از قبل که بر پایه‌ی عشق و احترام باشد. فلسفه اصلی کار ما نه بر پایه‌ی گسترش و بهره‌کشی، بلکه ترویج تغییرات انسانی بود ـ ‌این بار با شروعِ کار از پایین به بالا.

زن بومی درون من، که در صعود از پله‌های ترقی، از خودم هم پنهانش کرده بودم، حالا دیگر آزاد و رها شده بود. آن غم عظیم هم، از وجودم رخت بست.

توضیح: ایریس استمبرگر در منطقه‌ بوستون آمریکا، درباره‌ي خلاقیت، نوآوری و رهبری می‌نویسد و تدریس می‌کند. آموزش‌های او الهام گرفته از افسانه‌ها و اسطوره‌های بومیان آمریکا است.

پانوشت ها: ‌ [1] That Takes Ovaries!

[2] http://feministschool.com/spip.php?article7414

[3] http://feministschool.com/spip.php?article7428

[4] http://feministschool.com/spip.php?article7438

[5] http://feministschool.com/spip.php?article7442

[6] http://feministschool.com/spip.php?article7466

[7] http://feministschool.com/spip.php?article7473

[8] http://feminist-school.com/spip.php?article7500

[9] http://feministschool.com/spip.php?article7515

[10] http://feministschool.com/spip.php?article7527

[11] http://feministschool.com/spip.php?article7529

[12] http://feministschool.com/spip.php?article7540

[13] http://feministschool.com/spip.php?article7548

[14] http://feministschool.com/spip.php?article7558

[15] http://feministschool.com/spip.php?article7596

[16] http://feministschool.com/spip.php?article7601

[17] http://feministschool.com/spip.php?article7645

 

ایران برخلاف تصور رایج ، کشوری با قومیت های مختلف است که دارای دین و مذاهب متفاوت میباشد.  با این حال  بیش از یک قرن، دولت در ایران مرکزگرا بوده ، به طوری که قدرت و توجه در  شهرهای  بزرگی همچون  تهران  و خصوصا شهرهاي فارس نشين متمرکز شده است. از لحاظ اتنیکی در کنار فارس ها ، ترک، کرد، گیلک، لر، ترکمن، بلوچ، تالش، آسوری، ارمنی،… زندگی می کنند.  تا پایان قرن نوزدهم، طرح هویت در میان آذربایجانی ها مشخص نبود، آنها خود را ترک، آذربایجانی، ایرانی، و مسلمان خطاب میکردند و به ندرت به خود به عنوان “آذربایجانی ” مراجعت میکردند. تا قابل از رضا شاه انسانها هويت خود را بيشتر با شهر، طايفه، اىتنيك ، مذهب و شهر و حتي روستاي خود بيان مي كردند (شافر).  سکندر امان الهی ، محقق قومی و ائتنیسیته، عنوان میکند که  تعداد کل گروه ترک زبان در ایران از نه میلیون تجاوز نمی کند با این حال، نیمی از جمعیت ایران(۳۰میلیون) ترک ها در نظر گرفته می شوند. علاوه بر این، او بیان میکند که  آمار قابل اطمینانی از جمعیت ترک زبان ایران وجود ندارد. دیکشنری جهانی اقلیت ها و مردم بومی: آذریها را  در حدود 16 میلیون نفر، یا 24 درصد از جمعیت جمهوری اسلامی ایران را تشکیل میدهند.  وزیر امور خارجه پیشین ایران، علی اکبر صالحی، در سفر دیپلماتیک خود به ترکیه، در یک مصاحبه مطبوعاتی بیان کرد که ۴۰ درصد مردم ایران را  ترک ها تشکیل می دهند.

همزمان با تشكيل دولت-ملت های جديد كه بعد از انقلاب فرانسه شروع و در قرن نوزده  و بيستم سرعت جهاني گرفته بود، در ایران نیز تلاش هایی برای تغییر شکل دولت به دولت-ملت شکل گرفت و براي ساكنین جغرافيای ايران هويتي دولتي تعريف شد که با واقعیت های اتنیکی، دینی و مذهبی ایران نسبت واقعی و همخوانی نداشت. در ساخت هویت نوین، یک  اقلیت قومی (فارس) در مرکز قرار داده شد و اين هويت بر اساس اينكه همه ايرانيان فارس و از نژاد آرياىي اند تعريف شد. تا ١٩٧٩ ايدئولوژی رسمي دولت و مدرن سازی بر اساس یک ایدئولوژی ناسيوناليستي بود كه پايه اين ناسیوناليزم را نیز تاريخ نگاری افسانه ای و نژادی تشكيل ميداد . در اين مدرن سازي اجباري كه از بالا(دولت) تحميل مي شد مدرن سازي بیشتر در زمينه تكنيک و ابزار بود. مدرن سازی در سياست باز نوشت نويني از امپراطوري پارسي بود كه تاریخ آن امپراطوري نيز، همزمان از طرف ارگانهای رسمي پادشاهي توليد مي شد. فارس بودن خود دليلي كافي براي برتر بودن از دیگران بود که اين احساس از طرف ارگان های دولت تولید، تبلیغ و تدریس میشد.  اين ایدولوژی  رسمي با تكيه بر اقليتي بنام فارس و با انكار مردمان غیرفارس انجام میگرفت حتی ساکنین غیرفارس دیگری و دشمن هویت رسمی قلمداد شده و هویت آنان هویتی مهاجم و غیر مدنی جلوه داده می شد. بعد ١٩٧٩ دولت مرکزگرای  ایران ، هویت ایرانی را  بر اساس ایدئولوژی دولت که ایدئولوژی  دینی می باشد  تعریف کرده است . اما ایدئولوژی دولت پادشاهي را هم برسميت شناخته و ایرانی بودن را  با فارس و مسلمان شیعه بودن تعریف میکند. این تعریف هویت باعث باز تولید روزانه و همه جانبه آسیملاسیون نژادگرایانه، انکار و تحریف هویت های دیگر در ایران میشود.

هویت زن در ایران نیز به عنوان زن شیعه و زن ایرانی (زن فارس) تعریف شده است. به عنوان یک جامعه اسلامی شیعی،  قانون اساسی مبتنی بر شریعت شیعه بوده و دولت مي خواهد زني  فارس و شيعه، دل بسته به قوانين شريعت را تربيت كند. تبلیغ زن شیعه به عنوان مدل رایج شده است. مخالفان رژیم سیاسی حاکم ، نيز سعي در تحميل هويت دیگری  بر زنان دارند که  تركيبي از ایدئولوژی  مدرنيته و فارس سازی است.  برخي از گروهای سياسي و فعالان حقوق زنان اين جناح،  در زیر پوشش فعال حقوق زنان در اصل ناسيونالستهایی هستند كه برای نشان دادن  وجهه خوب و مدرني از ايران در جهان، حقوق زنان را مهم مي بيند. نگرانی این افراد بیشترحفظ آبروی ایران و ایرانی است تا حقوق زنان. ولي كارهاي بنيادي را در مبارزه با سيستم دولتي مذهب گرا،  قوم گرا( نژادگرا)و مرد سالارانه انجام نمی دهند. عده ای دیگر از فعالان حقوق زنان نيز، در انتخاب متفقان خود در مبارزه بر علیه سیستم مردسالارانه ناموفق عمل کرده و نتوانسته اند گفتمان مشترک و ارتباط ارگانیکی بین خود و گروههایی که سیستم حاکم استبدادی و تبعیض گرا را ریشه ای مورد نقد قرار میدهند برقرار سازند. بر همین اساس، بسیاری از فعالان حقوق زنان و فعالیت هایشان در تهران متمرکز شده اند، جایی که  بسیاری از زنان فارسی زبان در مرکز توجه هستند. بر همین اساس زنان دیگر اتنیک ها توسط دولت و فعالان حقوق و وضیت زنان نادیده گرفته میشود. زنان قومی هیچ جایی در رسانه ها ندارند و عملا صدایشان خفه میشود. زنانی که بیشترین دسترسی به رسانه و امکانات ر ا برای  بیان مشکلاتشان را دارند زنان فارسی زبان هستند. زنان آذربایجانی به عنوان بزرگترین زنان ائتنیکی ایران از ستم سه گانه رنج میبرد : تبعیض جنسی (سکسیسم )، نژادپرستی (راسیسم )و استعمارداخلی.

تبعیض جنسی، ظلم و ستم بر اساس جنسیت، تنها نقطه مشترک بین زنان فارس و زنان غیر فارس است که سبب آن در  عملکرد و نگرش برتری مرد بوده و ریشه های آن در ساختارهای اجتماعی جامعه  نهفته است. در این نقطه مشترک نیز  فضاي امنيتي مضاعف در مناطق غير فارس، عدم آشناىي با حقوق فردی و حقوق شرعی سبب ظلم بیشتر بر زنان غیرفارس میشود. اما باز هر دو دسته  زنان فارس و غیر فارس در جامعه جهان سومی ایران جنس دوم هستند و از تبعیض جنسی رنج میبرند.  زنان ایران با قانون پدرسالار شریعت  و استبداد عمومي و زنان غير فارس علاوه بر اینها با استثمار داخلي روبرو هستند.  قوانین پدرسالارانه هنوز هم در بسیاری از سیستم های مذهبی، مدرسه و خانواده در جهان حکومت می کند و تفکر پدرسالارانه ارزش های فرهنگ ما را شکل میدهد. ما با این سیستم به عنوان زنان و مردان سوسیالیزه میشویم (بل هوکس). تبعیض جنسی در جامعه ایران در کنار اینکه در فرهنگ جامعه رخنه کرده از طرف حکومت هم باز تولید میشود. دولت با سهمیه بندی جنسی دانشگاه، مشاغل، تفکیک اماکن عمومی مانند مدرسه، دانشگاه، اتوبوس… عملا به تولید و ترویج تبعیض جنسی میپردازد. در این شرایط، زنان آذربایجان در حالی  که با جامعه نژادپرست ایران دست به گریبانند ، از سوی دیگر، با مردانی از فرهنگ خود نیز باید مبارزه کنند. اين مردان نیز خودنسبت به مردان فارس شهروند درجه دو حساب مي شوند. از طرف دیگر فرهنگ هژمونیک فارس گرا سعي در القاع یک تیپ  شخصيتي مردسالانه تر از جامعه و مرد آذربایجانی نسبت به مرد فارس دارد، که این القا خود یکی از ابزار آسیمیلاسیون است. درچنین وضعیتی، جامعه در حال تدافع آذربايجاني و خصوصا مردان آن ناخواسته از زنان نيز انتظار دارند كه در اين موقعيت تدافعي در مبارزه بر سر حقوق خودتعجيل نكنند.

تبعیض جنسی موجود در فرهنگ آذربایجان به فاکتورهای مختلفی چون دین و تاریخ، سیستم تولید اقتصادی منطقه  و زبان و فرهنگ قدغن او برمیگردد. مرد آذربایجانی به نام ناموس مجبور به دفاع  و حفاظت  از همسر، مادر، خواهر (زنان اطراف) است. برای این ناموس باید بها هم بپردازد حتی اگر این بها قتل دیگری یا قتل ناموسی باشد. همه این شرایط نتایج تبعیض جنسیتی است که ریشه در فرهنگ و ساختار جامعه دارد. علاوه بر این قدغن بودن زبان ترکی در عرصه آموزش و مطبوعات و سعی سیستماتیک دولتی برای نا کارامد کردن این زبان باعث شده است که این زبان نتواند مفاهیم جدید را جای گزین مفاهیمی که از سنت های قدیمی در زبان مانده کند و این مفاهیم نیز بیشتر زن ستیز ویا مرد محور هستند. بسیاری از زنان آذربایجان با توجه به سیستم اقتصادی  و اعتقاد پدرسالارانه سیستم کشوری  قادر به کار کردن نیستند. عدم رشد متناسب اقتصادي خصوصا بخش خدمات در شهرهای غير فارس باعث  میشود که زنان غير فارس موقعیت های  شغلی  كمي را داشته باشند. این زنان از لحاظ اقتصادی وابسته به مردان خود (عمدتا شوهران، پدران، برادران) می باشند. وابستگی اقتصادی اجازه نمی دهد که این زنان برای تصمیم گیری در ازدواج، طلاق، انواع کار، و حتی تحصیل،  مستقل و مسولانه عمل کنند.

همه زنان غیر فارس در ایران تحت ستم نژادپرستی هستند. زنان آذربایجان برابربا مردان خود از عامل نژادپرستی رنج میبرند. فرهنك سياسي ايران كه تا١٩٧٩ سيستم پادشاهي بود، پادشاهي که، پدر مردم حساب میشد و تمثیلی از پدرسالاری بود.  در دروران جديد نيز ولايت فقيه تمثيل اقتدار پدرسالارانه است که برای خود منشعی روحانی نشان میدهد. ملی گرایی، که با سیستم پدرسالارانه درهم آمیخته شده، سیستم غالب در ایران از دوره پهلوی بوده و در دوره پهلوی زبان فارسی زبان رسمی کشور شد (سکندر امان الهی). دوره پهلوی، دوره شروع ساخت هویت آریایی در ایران توسط دولت مرکزی، همراه با رد دیگر اقوام و برترقرار دادن قوم فارس بود. در این دوران ، نژادپرستی آریایی بر همه اجزا و عناصر کشور تسلط پیدا کرد و ایدولوژی رسمی دولت-ملت شد (اصغرزاده). در طول رژیم پهلوی، برای  ایرانیان غالبا داستان هایی از ایران باستان و آریا را ساخته و تعریف میشد  که همه ایرانیان را از یک ملت با زبان و فرهنگ واحد و حتی نژاد مشترک نشان میداد. همه این داستان ها نشان می داد که همه اقوام در ایران از گروه آریا نشات می گیرند. همه نهادهای اجتماعی مانند مدارس، تلویزیون، مراکز مذهبی این هویت را بازتولید میکردند. در نتیجه این روند نابرابری در اقتصاد، آموزش و پرورش  و پارامترهای مختلف فرهنگ و اجتماع  در ایران نهادینده گشت.

ساختار زبان ترکی و زبان فارسی کاملا متفاوت است. هر دو زبان محصول جامعه خاص خود با مفاهیم و آگاهی متفاوت در مورد دنیای پیرامون است. شکل روابط و نورمهای اجتماعی و منابع سنتی، حافظه تاریخی و فهم و بیان آن در مورد روابط انسانی در دو زبان کاملا متفاوت می باشد. ولی سیستم آموزشی در ایران مبتنی بر زبان تحمیلی فارسی با تکیه بر ابزارهای مختلف اقتصادی، سیاسی و فرهنگی است که با توسل به خشونت دولتی و روشهای فاشیستی بر آذربایجانیان تحمیل می شود. این عمل باعث بی هویتی فرد می شود و فرد بی هویت در سیستم آموزشی فاشیستی زیر تعلیم قرار میگیرد تا هویت جدیدی بنام ایرانی(فارس) را یاد بگیرد وهویت جدید را درونی کند. بدون اینکه در خانواده و محیط زیست خود در این مورد دارای منابع مادی و روحی باشد. او برای رقابت در زندگی داخل کشور ایران مجبور است علاوه بر یاد گیری زبان،  هویت دیگری را نیز با تمام اجزا آن یاد بگیرد. حتی لهجه او نیز می تواند شانس او را برای زندگی در شرایط مساوی با یک فارس بخطر بیندازد. اکثریت زنان آذربایجانی نمی تواند از مطبوعات، تلویزیون، اینترنت، و آموزش رسمی به اندازه زن فارس استفاده کند. این زنان نمی تواند در دادگاه، در محیط کار، در حوزه های مختلف زندگی خواسته و مشکلات خود را بیان کنند.عدم وجود مدارس به زبان ترکی در ایران، باعث نابرابری در آموزش و تحصیل زنان آذربایجان شده و مشکلات عدیده روحی و روانی در آنان ایجاد می کند. سیستم فاشیتی که در ایران از 1925 حاکم است، سعی در یک تیپ سازی زبانی، جنسیتی و ذهنی دارد. فاشیزمی که در آن زنان همیشه وسیله برای اجرای پروژهای فاشیزم حاکم چه با دامن کوتاه و چه با روسری هستند.

استعمار داخلی یکی از موانع بزرگ در مبارزات زنان  آذربایجانی برای احقاق حقوق خود است.  ادوارد سعید با نظریه شرق شناسی خود ، که بر روی امپریالیسم غربی تمرکز کرده بود دوره جدیدی از مطالعات در استعمار نو و ناسیونالیسم را باز کرد.تا قرن 18 و 19 مفهوم استعمار ،بیشتر بیانگر استعمار کشوری  بر کشور دیگر بود. با تغییر شکل استعمارو تحقیقات، مفهوم استعمار نیز دچار تغییر اساسی شد. مفهم استعمار داخلی در کشورهای چند زبانه و چند ملیتی یکی از مفاهیم کلیدی در بررسی نابرابری های اجتماعی،سیاسی و اقتصادی بین ملت،زبان و اتنیک حاکم و زبان و اتنیک محکوم است . این مفهم دربررسیهای تسلط یک گروه انسانی بخاطر زبان و ملیت خود بر گروهای دیگر در داخل یک کشور سبب آشکار شدن علل نابرابری گردید. دراستعمار داخلی گروهی از ساکنان یک کشور با توسل به طبقه، نژاد، زبان، تاریخ، مذهب و یا هر ابزار دیگری گروهی دیگر از ساکنان آن کشور را دیگری کرده وبا مشروعیت بخشیدن به خود شروع به استعماردیگری( دیگری تعریف شده )می کنند .” استعمار داخلی، الگوی مطیع‌سازی، منطبق بر مناطق جغرافیایی با ساکنین متمایز از مردمان مسلط، در درون یک کشور می‌باشد. نتیجه‌ی مشخص و بارز این الگوی مطیع‌سازی، نابرابری جمعی سیستماتیک علیه گروه محکوم است که در نهادهای اجتماعی، از جمله سیستم آموزشی، امنیت عمومی، پلیس، دادگاه، زندان، سلامتی، تولیدات فرهنگی، سرمایه گذاری و غیره بروز می‌کند( چارلز پیندرهاگز).  سیاست های فرهنگی , اقتصادی و اداری اعمالی بر ملت های غیر فارس در ایران نیز ناشی از همین استعمار داخلی است. روابط  نابرابر و غیر متقارن مابین ملت غالب و مغلوب, سرازیر شدن جریان ثروت های مادی و انسانی از مناطق مستعمره بر مناطق استعمارگر چیزی نیست که در ایران بتوان آن را مخفی کرد” (مهدیان).

استعمار داخلی با تکیه بر آموزش رسمی به زبان فارسی و دیگر ابزارهای اقتصادی و اجتماعی ایجاد می شود که کل این ابزار ایدئولوژی رسمی دولتی مبتنی بر تبعض بین فارس زبانان و اتنیک های دیگر را تشکیل می دهد. در این وضعیت زنانی که به دلایل مختلفی چون بی سوادی، اعتقادات و تعلقات ائتنیکی و زبانی خود با ایدئولوژی رسمی هم خوانی ندارند از جامعه طرد می شوند. در مقابل تیپ های تولید شده در لابرتواراین ایدئولوژی مرد سالارانه نژادی بعنوان نمونه و الگو برای زنان ارائه می شوند. این الگوها در زمان پهلوی و جمهوری اسلامی  اگر چه فرق های اساسی دارد، ولی از لحاظ نگاه اساسی به زن بعنوان وسیله در خدمت ایدئولوژی رسمی فرقی نمی کند. از جنبه دیگر نیز این الگو سازیها در دو رژیم سیاسی نیز بر فارس بودن استوار بوده که انکار دیگر زنان غیر فارس و تحقیر آنان است.  از سوی دیگر، مشکلات اقتصادی در آذربایجان باعث مهاجرت بسیاری به تهران و شهرهای فارس نشین میشود. دولت مرکزگرا  سرمایه گذاریهای را که زمینه ساز ایجاد شغل و رونق اقتصادی است در را در  تهران، شهرهای حاشیه پایتخت و شهرهای فارس ایجاد کرده که سبب اشتغال زایی میشود . این مسئله زمینه  مهاجرت مردم ازشهرهای ائتنیک های غیر فارس که از طرف دولت مرکزی حاشیه شده اند به مرکزرا فراهم می کند. این مهاجرت ها سبب اختالات شدید شخصیتی و هویتی در خانواده ها و خصوصا زنان می شود، که از یک طرف زیر فشار اقتصادی و از طرف دیگر زیر فشار فرهنگ هگومونیک فارسی و مردان خود قرار دارند. بسیاری از این زنان مهاجر  برای مورد قبول قرار گرفتن در شهرهای فارس نشین مجبور می شوند که از هویت خود دوری کرده و سعی در آسیمیله شدن کنند. این سعی در آسیمیله شدن نیز مورد بهره برداری از طرف مردان جامعه، خصوصا مردان فارسی می شود که از طرف زنان جامعه فارس بدلیل مردسالار بودن طرد شده اند. ولی زنان ترک برای آسیملیه شدن مجبور می شوند که این مردان مردسالار را همراهی کنند تا بتواند جایگاهی در جامعه فارس پیدا کنند. حتی این روند باعث شده است که یک تلقی عمومی در مورد زن ترک در بین فارسها آفریده شود مبنی بر اینکه زن ترک خانه دار ، شوهردار و  با ناموس است. سیستم حاکم مردسالارانه از یک طرف زن ترک را در مقابل زن فارس و از طرف دیگر زن ترک را در مقابل مرد ترک قرار می دهد. سیستم حاکم همراه با ساخت یک تصویر از زن ترک،  از مرد ترک نیز تصویری می سازد که در آن مرد ترک ، مردسالانه تر از مرد فارس قلمداد می شود.

مشکلات زنان آذربایجان شبیه مشکلات زنان عرب، کرد ، بلوچ، ترکمن و سایر زنان غیر فارس است. البته در جنس دوم بودن و برخورد با جامعه پدرسالار با زن فارس هم شریک میشود. تاریخ زن در ایران سرتاسر تبعیض و خشونت است. حتی زمان پهلوی ها که نداشتن حجاب بعنوان آزاد بودن زن تلقی می شد، زنان با زور اسلحه و دیگر امکانات دولتی زیر فشار مجبور به تغیر پوشش خود بودند. زنان بعنوان شهروندان درجه دوم حق طلاق و حضانت را ندارند. خشونت خانگی و ازدواج زیر سن قانونی قربانینان زیادی میگیرد، بدون اینکه اقدام جدی از طرف دولت درجلوگیری از این تبعیض ها صورت گیرد. خشونت به انواع مختلف از قبیل قتل های ناموسی، اسید پاشی ، خشونت های زبانی مشکلات عمده در جامعه ایران می باشد که هنوز لاینحل باقی مانده است. هر سال بسیاری از زنان به جرم خیانت به سنگسار محکوم میشوند. زنهراسی (گینوفوبیا) در جامعه در حال رشد است و دولت به تکثیر اقدامات ضد زنان کمک می کند. شرایط زنان قومی بدتر از سایر نقاط است. غفلت دولت و فعالین حقوق زن، زنان ائتنیک های غیر فارس را کاملا به حاشیه رانده است. شریل جانسون-اودیم  تعریف جدیدی از فمنیسم  را اراءه میدهد : “فمنیسم به منزله بیانی سیاسی از نگرانی ها و منافع زنان از مناطق مختلف، طبقه ها، ملیت ها، و پس زمینه های قومی است ” فعالان فمینیستی ایران می تواند از این مفاهیم جدید فمینیسم استفاده کند.

حرکت فمنیستی در ایران هنوز با راسیسم زبانی، فرهنگی و وطنی و مذهبی حاکم بر سیاست و جامعه خود نتوانسته است تصویه حساب کند. این عمل فعالان حقوق زنان در ایران باعث شده که زنان غیر فارس بیشتر و بیشتر به حاشیه رانده شده و فاصله زیادی بین فعالان فارس و دیگر ملتهای غیر فارس ایجاد شود. این نیز به نفع سیستم حاکم پدر سالارانه و فاشیستی شده است تا بتواند جبهه مبارزه زنان را تضعیف کند. با گسترش خود آگاهی هویتی و فرهنگی در بین ائتنیک های غیر فارس و شکل گیری حرکت های فمنیستی مستقل زنان و همکاری حرکت های فمنیستی اتنیک ها با حرکت های عمومی ائتنیک های غیر فارس برای احقاق حقوق خود امید و پنجره جدیدی در حرکت فمنیستی ایجاد کرده است. حرکت فمنیستی در آذربایجان اگر چه هنوز دوران ساختار مبانی خود را می گذارند اما فضای سیاسی و روشنفکری نشان می دهد که این حرکت در همکاری با حرکت هویتی آذربایجان می تواند در شکل دهی به این حرکت و جلوگیری از لغزش این حرکت به  پدرسالاری موثر واقع شود.

سویل سلیمانی

منابع:

Amanolahi, Sekandar. “A Note on Ethnicity and Ethnic Groups in Iran.” JSTOR. BRILL, 2005. Web. 21 Sept. 2014. <http://www.jstor.org/stable/4030904>.

Asgharzadeh, Alireza. Iran and the Challenge of Diversity: Islamic Fundamentalism, Aryanist Racism, and Democratic Struggles. New York: Palgrave Macmillan, 2007. Print.

“Azeris.” World Dictionary of Minorities and Indigenous Peoples. N.p., n.d. Web. 21 Sept. 2014. <http%3A%2F%2Fwww.minorityrights.org%2F%3Flid%3D5096>.

Hooks, Bell. “Understanding Patriarchy.” (n.d.): n. pag. Borders. Web. 21 Sept. 2014.

Iran Foreign Minster: 40% of Iranians Talk in Turkish Is Turk. Perf. Salehi’s Diplomatic Travel to Turkey. 2013. YouTube.

Johnson-Odim, Cheryl. “Common Themes, Different Context.” (n.d.): n. pag. Web. 23 Sept. 2014.

Said, Edward W. Orientalism. London: Routledge & Kegan Paul, 1978. Print.

Shaffer, Brenda. Borders and Brethren: Iran and the Challenge of Azerbaijani Identity. Cambridge, MA: MIT, 2002. Print.

اومود مهدیان ( ائورن): اقتصاد آذربایجان جنوبی http://www.xn--www-jzeeh1sw3b.tribun.com/all-utan-kategori/1862-2014-04-15-17-18-26. Web. 21 Sept. 2014.

 

مشارکت جدی زنان در سیاست ایران بعد از انقلاب مشروطه آغاز شد. طی این انقلاب ملی گرا به جز گروهی از عناصر ترقی خواه آن، مابقی به اسلام تمایل داشتند . برخی یک جنبش عمومی را برای تدوین قانون اساسی به راه انداختند و زنان را با حفظ چادر از خانه بیرون کشیدند و بنیان های مذهب و نفوذ روحانیت، درقوانین را حفظ کردند. در این فضا، بخشی از زنان خواهان لغو حجاب بودند. زنان بی حجاب که با شعار آزادی و برابری در بازار و خیابان ها دست به تظاهرات زندند، توسط سردمداران مشروطه، روحانیت و بازاریان، مزدورانی خوانده شدند که از جانب مخالفین مشروطه اجیر شده بودند جنبش را بدنام سازند. بنابر این در قانون اساسی مشروطه هیچ حقوقی برای زن تصویب نشد.

با این وجود در سال ۱۲۹۰ه.ق، حاجی وکیل الرعایا، نماینده همدان برای اولین بار در تاریخ ایران مسئله حقوق برابر زنان را در مجلس مطرح کرده و بویژه از روحانیت خواست با حق رأی زنان موافقت کنند. اما مجلس دچار تشنج شد. روحانیت آن را فاجعه بار و مصیبتی برای اسلام خواند. در پایان جلسه مجلس ، رئیس مجلس حتی از ثبت آن مسائل در دفترچه مجلس جلوگیری کرد. در مجلس دوم ، در سال ۱۹۰۹ تعداد آزادیخواهان دمکرات در اقلیت بودند، بنابر این مجلس دوم، مردان بیسواد، زنان، دیوانگان، مجرمین، ورشکستگان، قاتلین و مخالفین شریعت و افرادی که صغیر تلقی می شدند را از رأی محروم کرد.(بدرلملوک/ بامداد/ص ۲۹)

بعد از انقلاب اکتبر، آزادیخواهی و مدرنیته در ایران عمیقا تقویت یافت. فعالیتهای ژنوتدل(سازمان زنان حزب بلشویک) در قفقاز و آسیای میانه تأثیر بسزائی در مبارزه برای آزادی زنان در ایران داشت. روشنفکران و جریانات پیشرو تحت تأثیر انقلاب دست به تأسیس سازمان های سیاسی و فرهنگی زده و برای کسب حقوق زنان آغاز به فعالیت نمودند. روزنامه “شرق قادینی” (زن شرق) در آذربایجان شوروی برای آزادی و حقوق زنان وسیعا فعالیت می کرد. دولت شوراها بدلیل قوانین و اقداماتی که در مورد آزادی و حقوق زنان به تصویب رساند، محبوبیت فراوانی در بین زنان در ایران کسب کرد. چون این قوانین توسط یک دولت سوسیالیستی اجرا می شد، محبوبیت سوسیالیسم در بین زنان را نیز بیش از پیش افزایش یافت. در نتیجه تأثیر انقلاب اکتبر و به علت نبود یک دولت مرکزی سرکوبگر فضای آزادیخواهی در ایران در حال بهبود بود.

حزب کمونیست ایران از بدو تشکیل، عضویت زنان را در حزب به رسمیت شناخت و برابر حقوقی مرد و زن را در عمل به اجرا در آوردند. اولین بار در تاریخ احزاب ایران، حزب کمونیست حقوق برابری زنان را در سازمان حزبی رسمیت بخشید.

زنان عضو فعال حزب کمونیست ایران شروع به فعالیت در زمینه کسب حقوق زنان کردند. تعداد اعضای زن این حزب روز به روز گسترش می یافت و فعالین زن این حزب به سازماندهی زنان در ایران می پرداختند. در این دوره سلطان زاده از رهبران حزب مانیفستی در مورد زنان را نوشت. (اسناد تاریخی جنبش کارگری، سوسیال دمکراسی و کمونیستی در ایران. تهران. انتشارات علم. ۱۳۵۸ و …)

در سال ۱۹۲۱ برخی از زن های کمونیست در رشت از جمله روشنک نوعدوست، جمیله صدیقی، سکینه شبرنگ و اورانوس پاریاب برای کسب حقوق و آزادی زنان، جمعیتی تشکیل دادند و زنان و دختران روشنفکر گیلان در این جمعیت به فعالیت پرداختند و با تأسیس مدارس سوادآموزی بزرگسالان، دبستان، کتابخانه و تشکیل سخنرانی ها و تئاتر در اشاعه آگاهی و افکار آزادیخواهانه و برابری طلبانه کوشیدند. جمیله صدیقی و شوکت روستا را بعدها رژیم رضاشاهی به چهار سال حبس در زندان زنان تهران محکوم کرد.(ایراندوخت ابراهیمی. انقلاب اکتبر و ایران”(مجموعه مقالات). چاپ دوم. ص ۳۱۹)

زنان کمونیست با روزنامه ها و فعالین زن در اتحاد جماهیرشوروی رابطه برقرار کرده و خواهان مبارزه مشترک و به رهبری آنها برای رهائی زنان در ایران شدند.

در سال ۱۹۲۳ انجمن بیداری زن توسط کمونیست های زن ایجاد شد. دومین کنگره حزب کمونیست در سال ۱۹۲۷ در ارومیه (این کنگره در راستوف تشکیل شد. اما نام کنگره ارومیه گذاشته شد) که در دستور کارش “کار در میان زنان” قرار داشت. این کنگره خواهان لغو شیفت شب برای زنان کارگر و کودکان و حقوق مادری برای زنان کارگر شد…. (اسناد تاریخی جنبش کارگری،سوسیال دمکراسی و کمونیستی در ایران. تهران. انتشارات علم. ۱۳۵۸ .

ص/ ۱۰۷ و۱۱۶)

اگر به سیر تاریخی فعالیت زنان در سازمان ها سیاسی نظری بیفکنیم، خواهیم دید که از دوران مشروطه همیشه دو نیروی راست و چپ در تمام ابعاد نظری و پایه ای که حقوق زن نیز جز آن می باشد، در مقابل هم قرار داشته اند. نیروهای راست که در میانشان حتی اشخاص روشنفکری هم بودند، اما در مورد حقوق زن برخورد شریعت گونه داشته و یا سکوت کرده اند. حتی در دوره به اصطلاح مدرنیته محمد رضاشاهی نیز همین برخورد بوده است. جبهه ملی که نیروئی متشکل از احزاب ملی گرا و اسلامی بود. در برنامه آن عدالت اجتماعی، تأمین و اجرای قوانین مشروطه و بهبود وضعیت اقتصادی طرح شده بود. این جبهه هیچگونه مشخصه آزادیخواهانه یا لیبرالیستی و اعتقادی به حقوق فردی و اجتماعی نداشت. باوجود اینکه مصدق اصلاح قانون انتخابات را در برنامه دولت قرار داد، ۱۷ شهریور ۱۳۳۰ در اجرای ماده ۱۳ قانون، آئین نامه مربوط به انتخاب نمایندگان کارگران و کارفرمایان را درکمیسیون سازش و شورای توافق تدوین کرد و تصویب نامه مربوط به آن گنجاندن عبارت “اعم از زن و مرد”، مسئله حق فعالیت صنفی و انتخاب کردن و انتخاب شدن زنان در شوراها را مطرح کرد. اما اجرای این مصوبه تا بعد از سی تیر ۱۳۳۱ معوق ماند. وی در ۱۱ آبان سال ۱۳۳۱ در لایحه قانونی شهرداری در انتخابات انجمن های شهر و ده، حق رأی و انتخاب شدن زنان را در این انجمن ها گنجانید. اما روحانیت و فدائیان اسلام علیه این قانون برخاستند. و از این رو در دی ماه ۱۳۳۱ در اجرای برنامه دولت، مصدق لایحه اصلاح بخشی از قانون انتخابات که در آن حق رأی زنان برای انتخاب شدن و انتخاب کردن فراتر از شوراها و شهرداری ها مطرح نشد.

در دیکتاتوری رضا شاه احزاب مترقی و پیشاپیش حزب کمونیست از طرف دولت طی قانونی ممنوع اعلام شد (که از طرف مبارزین پیشگام قانون سیاه نامیده شده است) اکثر فعالین و رهبران این حزب تحت تعقیب و پیگرد قرار گرفته و عده زیادی از آنها دستگیر و راهی سیاهچال های رژیم شدند. بعد از اشغال ایران توسط متفقین در سال ۱۳۲۰ و فرار رضا شاه از کشور، فضائی نسبتا باز سیاسی در ایران بوجود آمد و نیروهای پیشرو، بخصوص اعضای حزب کمونیست و گروه ۵۳ نفر از زندان آزاد شدند که بعد از آزادی عده ای از آنها حزب توده ایران تأسیس گردید. در جامعه بشدت مذهبی آن روزها از طرف اکثر روحانیت درباری و قشری و همچنین عاملین رژیم علیه نیروی چپ با انگ بی خدائی در میان اهالی تبلیغات گسترده ای درجریان بود. آنها نمی توانستند بنام کمونیست فعالیت نمایند، از این رو نام حزب را توده گذاشته و اعتقاد به آرمان های کمونیسم و خواستهای زنان مطرح نشد. اما بعد از یک سال حزب توده توانست خواستها و مطالباتی زنان را در برنامه اش بگنجاند. و در نهایت این حزب در برنامه خود برابری زن و مرد را اعلام داشت.

در این رابطه خانم مریم فیروز در خاطراتش چنین می نویسد: ” بعد از فوت اسکندر میرزا (سلیمان محسن اسکندری. م) ما توانستیم این نکته را بقبولانیم که حزب بدون حضور زن معنی ندارد. و به این ترتیب بود که گروهی از خانمها در حزب پذیرفته شدند… با گذشت دو سه سال سازمانی بنام سازمان زنان تشکیل دادیم… و نشریه ای بنام “جهان زنان ” … و سپس تأکید می کند که دلیل پیوستنش به حزب توده دفاع آن حزب از حقوق زنان بوده است. مریم فیروز در زمینه اقدامات رضاشاه در مورد زنان می گوید: ” طی حکومت دیکتاتوری رضاشاه، کانون بانوان با دایر کردن استخر و سازمان هایی نظیر پیشاهنگی دختران، زمینه را برای اپوزیسیون مرکب از نیروهای ارتجاعی فراهم کرد. فعالیتهای این کانون با دادن بهانه بر دست نیروهای ارتجاعی، مانع از بهبود وضع زنان گردید و امروز این نیروها علیه هرگونه آزادی قد علم می کنند.(خاطرات مریم فیروز. موسسه تحقیقاتی و انتشاراتی دیدگاه، انتشارات اطلاعات. تهران. ۱۳۷۳٫ ص ۳۹-۴۰ )

درست است که در اوایل زنها جدا از مردها در حوزه حضور داشتند. ولی بمرور زمان بطور مختلط در حوزه ها شرکت می کردند. در تاریخ احزاب سیاسی اولین بار زنها برابر با مردها در جلسات حزب شروع به شرکت کردند. ( البته در برخی مناطق اینطور نبود، یعنی هر کدام مذهبی تر بود. در آنجا موازین مذهبی رعایت می شد. م). حزب توده بعنوان وارث نیروی چپ در برنامه خود دستمزد برابر برای کار برابر و دو ماه مرخصی زایمان برای کارگران زن را طرح کرد و متعهد به بهبود اوضاع و شرائط مادی زندگی زنان و حمایت از مبارزه آنان برای کسب حقوق سیاسی و اجتماعی شد.( احمد قاسمی. مرامنامه حزب توده ایران. ص ۲۴۹-۲۵۱) سپس تشکیلات زنان را ایجاد کرد این سازمان بزرگترین سازمان زنی بود که در صفوف خود اکثر تحصیل کردگان، دانش آموزان، دانشجویان، معلمان و کارکنان دولت را جای داده بود. این تشکیلات با انتشار مجله به نام بیداری زنان خدمات شایانی به جنبش زنان و مبارزه سیاسی آن نمود. که در تاریخ احزاب سیاسی ایران کم نظیر است.

در دامان این حزب عده زیادی از زنان مبارز مشهوری گام به عرصه مبارزه سیاسی گذاشته اند که به جرأت می توان آنها را پیشکسوتان زنان مبارز نسل امروزی خواند. بعد از کودتای ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲ بیشتر فعالیت این حزب از طرف رژیم محمدرضاشاهی منحل اعلام شد. عده زیادی از اعضای حزب، بخصوص افسران آن دستگیرشدند. یا به اعدام و یا به حبس ابد محکوم شدند ولی اکثر رهبران آن به خارج از کشور فرار کردند.

اما رژیم پهلوی با این همه قداری نتوانست تأثیر این بیداری زنان که نطفه اش در حزب توده بسته شده بود از بین ببرد و جنبش زنان را از محتوای مبارزاتی برای برابری و عدالت خواهی تهی نماید. زیرا بعد از سال های دهه ۴۰ ما شاهد مبارزات زنان در صفوف اپوزیسیون رادیکال رژیم هستیم. در طی این سالها بنا به خفقان رژیم حاکم ، در بطن علنی جامعه هیچ حزب مترقی، بخصوص چپ که پرچمدار عدالت خواهی و برابری در ایران است، مشاهده نشد. چون حضورش برای رژیم تحمل ناپذیر بود. از این رو نطفه مبارزات چریکی در کشورگذاشته شد. اولین سازمان چریکی بنام مجاهدین خلق برای سرنگونی رژیم دست به اسلحه برد. در صفوف این سازمان، زنان نیز اشتراک عمل داشتند. زن مجاهد مانند مرد مجاهد تمام فنون جنگ چریکی را در پایگاه های مخفی می آموخت. سپس در اواخر سال های دهه چهل سازمان چریک های فدائی خلق با بینش چپ گام در راه مبارزه گذاشتند. در صفوف این سازمان ما شاهد حضورپررنگتر زنان مبارز نسبت به مشارکت زنان درسازمان مجاهدین هستیم . و البته د ر تعاقب آن افزایش تعداد زندانیان سیاسی زن . این زنان مبارزه در زیر شکنجه های جلادان رژیم مقاومت قهرمانانه داشته اند. اشرف دهقانی ها، مرضیه اوسکوئی ها و صدها زنان قهرمان دیگر را در پیکار با رژیم منحوس پهلوی به میدان آمدند.

و بالاخره در سنگرهای مبارزاتی جریانات انقلاب ۲۲ بهمن تعداد زنان را بیش از پیش محسوس تر دیدیم. در صفوف این سازمانهای چریکی هزاران زن مبارز دانشگاهی، کارمندی و کارگری دوش به دوش مردان برای آزادی و عدالت خواهی پیکار می کردند.

بعد از این تاریخ ، دیگر فکر “زن بعنوان ضعیفه در کنج خانه تنها نشستن و مکلف به خانه داری و تربیت فرزندان آفریده شده است” در سینه تاریخ ایران دفن شد.

 

درست است که این نگرش مرد سالارانه ریشه فرهنگی دارد و هنوز هم در جامعه امروزی ایران با بودن رژیم اسلامی به حیات خود ادامه می دهد. اما جای خوشحالی است که امروز جنبش زنان به درجه ای از رشد خود رسیده است که می تواند افراد میلیونی را دور خود بسیج نماید(کمپین یک میلیون امضاء). امروز در جامعه ایران سطح سواد در دانشگاهها ۶۰ به ۴۰ رسیده(تعداد دختران دانشجو ۶۰ درصد) و این هم نشانگر آن است که جنبش زنان در جامعه امروزی کشور مهر و نشان خود را در همه عرصه های اقتصادی سیاسی و فرهنگی زده است. امروز تعداد زنان مبارز زندانی از همه ادوار تاریخی کشور بیشتر است. و این هم نشانگر بیداری زنان در سطح ایران است.

سویل سلیمانی